|
موسیقی سنتی و مقامی ايراني
|

ساخت موسيقي فيلم سينمايي "آتش سبز" به كارگرداني محمدرضا اصلاني و تهيهكنندگي قاسم قليپور با آواز همايون شجريان بهپايان رسيد.
به گزارش خبرنگار بخش موسيقي خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا)، ساخت موسيقي اين فيلم را محمدرضا درويشي برعهده دارد كه گويا خوانندگان ديگري نيز با او همكاري داشتهاند.
"آتش سبز" سرنوشت افسانهيي دختري بهنام ناردانه است كه در كودكي سروش ازدواجش و با يك مرد مرده ميشنود و براي گريز از اين سرنوشت خوفانگيز، ناخواسته گام در راهي دشوار ميگذارد.
عزتالله انتظامي، مهدي احمدي، مهتاب كرامتي، فرخ نعمتي، آهو خردمند، پگاه آهنگراني، فهيمه نارمنجي و ... ازجمله بازيگران اين فيلم هستند.

بيستوسومين جشنواره موسيقي فجر مراسم افتتاحيه نداشت، اما شامگاه گذشته تالار وحدت مملو از جمعيتي شد كه براي آيين پاياني اين جشنواره و معرفي برگزيدگان جمع شده بودند.
به گزارش خبرنگار بخش موسيقي خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا)، آنچه كه جشنواره فجر پشت سر گذاشته بود تا اجرايي و صحنهيي شود در كليپي كوتاه يكجا بر پرده تالار با دور تند نمايش داده شد. از مستر كلاسها گرفته تا آنچه كه نظارت معاونت هنري وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي مينمود.
ايماني خوشخو:
موسيقي پاپ غيرقابل انكار است
سپس محمدحسين ايماني خوشخو در جايگاه حاضر شد و از همه تشكر كرد از ويژگيهاي تازه جشنواره موسيقي بيستوسوم گفت و 70 هزار نفري كه در طول 10 شب برنامه را ديدند از تنوع موسيقيها در دور جاري ياد و تصريح كرد: با توصيه و پشتيباني وزير فرهنگ و ارشاد اسلامي بخش پاپ بهعنوان بخشي غيرقابل انكار عرضه شد.
معاون هنري وزير فرهنگ و ارشاد اسلامي به حضور بزرگان عرصه موسيقي بر صحنه اجرا از ابتداي سال تاكنون اشاره كرد و گفت: فعالترين سال را در عرصه موسيقي داشتهايم و برآيند آن را در جشنواره فجر ديديم. اين رشد با همراهي و حمايت بزرگان ميسر خواهد شد تا موسيقي كشور در جايگاه واقعي و در شأن ايران زمين قرار گيرد.
در پي آن گروه قوالان هندي به صحنه آمدند و بر ابزارشان كوبيدند و خواندند؛ دو قطعه طولاني كه اعتراض برخي از حاضران را درپي داشت.
گزارشي كه دبير جشنواره ارايه كرد
كامبيز روشنروان هم بيانيهاي را خواند كه نوع نگاه و سياستگذاريهاي جشنواره را روايت ميكرد.
او سپس به آماري از گروههاي شركتكننده را در بخشهاي داخلي و خارجي ارايه كرد و گفت: جشنواره بيستوسوم برخي نوآوريها را مطرح كرد كه ميتوان با اميدواري با تغيير كيفي عرصه رقابت حرفهيي را فراهم كرد.
دبير بيستوسومين جشنواره موسيقي فجر تأكيد كرد: اختصاص بودجه مناسب و تشكيل دبيرخانه دايمي براي پيشبرد برنامهها الزامي است.
وزير ارشاد:
اما اهالي موسيقي را دوست دارم
پس از اجراي گروه مهرنوا با سرپرستي نازلي بخشايش، وزير فرهنگ و ارشاد اسلامي در جايگاه قرار گرفت و عنوان كرد: من اهل موسيقي نيستم، اما اهالي موسيقي را دوست دارم. از زبان آنها شنيدهام كه گفتهاند بزرگترين دغدغهشان اين است كه مبادا سازي ناكوك و صدايي خارج از دستگاه باشد. آهنگ ملت ما هم آهنگي يگانه است كه نبايد هيچگاه گوشهاي خارج داشته باشد. اقتصاد بدون فرهنگ و سياست بدون هنر و همهي آنها بدون توسعهي متوازن بيثمر خواهند بود.
او با اشاره به توجه و عنايت بزرگان كشور به بخش مظلوم فرهنگ عنوان كرد: آينده خوبي را در تقدير ميبينم؛ برگزاري جشنواره فجر امسال با شكل و شمايلي متفاوت برداشتي خردمندانه بود كه بهدست هنرمندان اين سرزمين قلم زده شد؛ ما مطمئن بوديم اين نوآوري نتيجه خوبي را بهبار ميآورد.
وزير فرهنگ و ارشاد اسلامي عنوان كرد: ما موسيقي ناروا هم داريم؛ حتماً جايي براي آنها در آيين ما وجود نخواهد داشت. همانها كه به زيرزمينها پناه برده و محل عرضهشان همانجاست. آنها كه ترويج شيطانپرستي ميكنند، مطمئناً هيچوقت توسط ما تقويت نخواهند شد.
صفار هرندي گفت: معاونت هنري كارنامه قابل قبولي را بهطور نسبي ارايه كرد، اميداواريم كارنامهشان در سال آينده درخشانتر و پربارتر شد.
صفار هرندي ششبار روي سن رفت
از بزرگان موسيقي قدرشناسي شد
مجري برنامه، صفار هرندي را روي صحنه نگهداشت و ايماني خوشخو، حسين احمدي و كامبيز روشنروان را نيز فراخواند تا با پخش قطعههايي از يكي از هنرمندان عرصه موسيقي كشور قدرداني كند.
لوريس چكناواريان، خالق رسول عشق و اميد در ميان تشويق حاضران به صحنه آمد و لوح سپاس و قدرشناسي را از وزير فرهنگ و ارشاد اسلامي دريافت كرد.
درپي آن مجيد انتظامي نيز درحاليكه پيش از آن كليپي بهعنوان گفتوگو با وي بهبهانه اين تجليل نمايش داده ميشد، به روي سن دعوت شد؛ آخرين جملهاش تكرار ميشد كه همه آنها كه كار هنري ميكنند اول بايد انسان باشند و توصيه ميكرد قدر زمان خود را بدانيد چراكه خيلي زودتر از آنكه فكر ميكنيد تمام ميشود.
عزتالله انتظامي به روي سن آمده بود و فرزندش را در آغوش گرفت.
پس از اجراي گروه كر پاسارگاد كه با تشويق بسياري از سوي حاضران مواجه شد بار ديگر وزير فرهنگ و ارشاد اسلامي به روي صحنه آمد تا از حسين دهلوي قدرداني كند.
گروه بهمن اجرايي كلاسيك كرد و درحاليكه براي چهارمين بار وزير فرهنگ و ارشاد اسلامي به روي صحنه فراخوانده ميشد، دوتارهاي خراساني به ياد مولا علي (ع) نواخته بودند، ارفع اطرايي بيانيه هيات داوران را خوانده بود، نوبت به قدرشناسي از شواليه آواز ايران، شهرام ناظري رسيد.
در نمايش فيلم كوتاه از گفتوگوي درباره زندگي شهرام ناظري چنين عنوان ميشد كه دليل مقلد نشدنش چيست و از محمدرضا شفيعيكدكني بهعنوان فردي كه چراغ راهش بوده ياد ميكرد.
ناظري لوحش را از دستان وزير فرهنگ و ارشاد اسلامي گرفت.
خواستههاي هياتهاي داوري
هياتهاي داوران در بيانيهاي كه توسط اطرايي خوانده شد، بر حفظ بخش رقابتي جشنواره حمايت همهجانبه از گروهها و افراد منتخب بهسوي حرفهيي شدن، برگزاري كلاسهاي آموزشي با حضور استادان خارجي و داخلي، ايجاد زمينه براي حضور بينالمللي گروهها و ساخت سالن آكوستيك با ظرفيت كامل در تهران و نيز ايجاد امكانات براي شهرستانيها به خاطر جلوگيري از مهاجرت آنها به مركز، تأكيد شده بود.
مجري برنامه متن لوحهاي يادشده را كه با امضاي محمدحسين صفار هرندي بود براي حاضران عيناً ميخواند.
در آخرين بخش اين برنامه صفار هرندي، ايماني خوشخو، محمدحسين احمدي، كامبيز روشن روان، شاهين فرهت و شهرام ناظري جايزه برگزيدگان هر بخش را اعطا كردند.
برندههايي كه معرفي شدند
در بخش سنتي و تلفيقي گروه اركستر مجلسي فرهنگسراي بهمن بهسرپرستي رسول قپاني، گروه روژان از سنندج بهسرپرستي راشد باباشهابي و گروه جوان از تهران بهسرپرستي محمدعلي كيانينژاد، بهترتيب رتبههاي اول تا سوم را كسب كردند.
در بخش موسيقي كلاسيك هم گروههاي "تريو پيانو" بهسرپرستي تيگران مسروبيان، كر پاسارگاد به سرپرستي امير عباس حسيني و كر آريا بهسرپرستي هنگامه عظيمي بهعنوان اول تا سوم معرفي شدند.
اما بر اساس راي هيات داوران، بخش رقابتي پاپ برندهي اول نداشت و گروههاي "آكسان" بهسرپرستي بهرنگ بهادرزاده و "اركيده" بهسرپرستي اركيده حاجيوندي مقامهاي دوم و سوم را كسب كردند.
بنا بر اين گزارش، در اين مراسم همچنين احسان عبديپور - نوازنده سرنا و فرشاد سيفي - نوازنده كمانچه از گروه فلكافلاك، امين بحيراني - خواننده و مسعود نجفي - نوازنده سنتور از گروه نواي مخالف، پژمان پارسمهر - نوازنده سنتور از گروه پژواك، اسفنديار تخمكار - نوازنده دوتار و محمد قيوماميني - خواننده از گروه مشتاق جام، وحيد جاني - خواننده از گروه شور، محمد گلدي گلدينژاد - خواننده و نوازنده از گروه اوغلان بخشي، پاشا هنجي - نوازنده ني از گروه نغمه كيميا، جمشيد عزيزخاني - خواننده از گروه تنبورنوازان بيستون و رضا بندري - نوازنده دف از گروه هور آوا، شايستهي تجليل و قدرشناسي معرفي شدند.
جايزهي نفرات اول تا سوم هر بخش 15، 10 و پنجميليون تومان، بههمراه لوح سپاس و نشان زرين جشنوارهي فجر بود.
و در نهايت روشن روان باز هم دبير ماند
براساس حكم محمدحسين احمدي رييس دفتر موسيقي وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي حكم دبيري بيستوچهارمين جشنواره موسيقي فجر به كامبيز روشن روان ابلاغ شد.

صداي محمدرضا شجريان شبيه آوازخوان اپراي مونته وردي در دورهي باروك است؛ موسيقي قرون وسطا تحتتاثير موسيقي شرقي و خاورميانه بوده و سازهاي كلاسيك از دنياي عرب به دنياي غرب وارد شدهاند؛ سرود ملي ايران را ميتوان با آهنگهاي وسترن مقايسه كرد؛ اينها بخشي از نتايج بررسيهايي است كه پژوهشگر هلندي دربارهي ارتباط موسيقي دورهي رنسانس و باروك با موسيقي خاورميانه ارايه كرد.
به گزارش خبرنگار بخش موسيقي خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا)، بيست و سومين جشنواره بينالمللي موسيقي فجر در سومين شب از سلسله سخنرانيها در خانهي هنرمندان ميزبان "نيل ون در ليندن" - هنرمند هلندي - بود؛ او دربارهي ارتباط موسيقي رنسانس و باروك با موسيقي خاورميانه سخن گفت.
در ليندن در بخشي از سخنان خود قطعات پخششده قبل از آغاز برنامه (سرود ملي و آياتي از قرآن كريم) را با هم مقايسه كرد و گفت: سرود ملي ايران را، سمفوني و دسته كري كه آن را اجرا ميكنند، ميتوان با آهنگهاي وسترن مقايسه كرد و صداي قرآن نشاندهنده احساس زيباي سنت شرقي است كه آواز ندارد، اما حزن آن بسيار قويتر، زيباتر و سنتيتر از صداي سرود ملي بود.
در ابتداي اين نشست قطعهاي تركي از ساختههاي علي اوفكي پخش شد و در ليندن درباره او توضيح داد: اوفكي در دوران حكومت عثماني زندگي ميكرد وقتي به استانبول رفت از او خواستند براي اولينبار موسيقي شرقي و موسيقي تلفيقي در رابطه با موسيقي غربي بسازد و او موسيقي تلفيقي از سازهاي عود، ني تركي، سنتور و سهتار ساخت و آنچه شنيديد موزيك چند صدايي - پلي فونيك - بود كه هر يك صداهاي تلفيقي را به موازات هم وارد ميكنند.
وي با اشاره به نشاتگرفتن پايه و اساس موسيقي غربي از قرون وسطا و كليسا توضيح داد: تشابه موسيقي غربي و شرقي در بداههسرايي است كه در موسيقي شرقي آوازخوان و ساز هر دو با هم ميخوانند، اما در موسيقي غربي صداها هر يك، بخش خوشان را دارند.
اين هنرمند هلندي افزود: نخستين موسيقي اروپايي از سنت مسيحيت و برخاسته از رم و بسيار تحتتاثير نفوذ خاورميانه بوده و بهطور كلي موسيقي قرون وسطا مسيحيت تحت تاثير موسيقي شرقي بوده و بيشتر سازهاي كلاسيك از دنياي عرب بهدنياي غرب وارد شده است.
در ليندن با اشاره به استفاده از آهنگهاي كر در اواخر قرون وسطي اظهار كرد: آهنگ كر يك سبك موسيقي مذهبي است و نحوهي خواندن دستهي كر بهگونهاي است كه در مواقعي از 5 تا 6 صداي مستقل بهوجود ميآمد، در مواقعي به 40 صدا هم ميرسيد؛ با اين حال كليساها اجازه نميدادند حركات زينتي موسيقي اجرا شود، چراكه نميخواستند شك و شبههاي در موسيقي بهوجود آيد.
وي در ادامه سخنان خود از "مونته وردي" بهعنوان يكي از مهمترين آهنگسازان دورهي باروك ياد كرد و افزود: وردي 12 اپرا نوشته و در آثار او ميتوان تشابه تمهاي غربي و شرقي را يافت.
در ليندن پس از پخش قطعهاي از اپراي اين آهنگساز اظهار كرد: صداي آوازخوان اين اپرا شبيه صداي محمدرضا شجريان و معتمدي از خوانندگان ايراني است.
اين پژوهشگر هلندي تفاوت اپراي باروك و رنسانس را در بيانگرانهبودن اپرا در دوران رنسانس دانست و افزود: غمگين بودن، كمدي بودن و يا عصباني بودن در اپراي دوران رنسانس احساس ميشود.
وي در پايان تصريح كرد: اپرا مجموعهاي از صدا، نمايش، طراحي صحنه و موزيك بوده و داراي تاثيرگذاري بينظيري است و اگر تاثيرگذاري زيبا بر احساس شنونده داشته باشد، او تا ابد عاشق اپرا خواهد ماند.
در اين نشست شهره جلالي قاجار بهعنوان مترجم در ليندن را همراهي ميكرد.
"نيل ون در ليندن" مدتها دستيار سردبير مجله تئاتر و نمايشنامه و مشاور اپرا در جشنواره هلند بوده و معاونت بخش اموربين فرهنگي و تئاتر و موسيقي انجمن هنري هلند را برعهده داشته است.
او در حال حاضر بهعنوان مشاور هنري در جشنواره موسيقي فس، جشنواره فولك راجستان، جشنواره تئاتر فجر و انجمن موسيقي و نمايش خارطوم فعاليت ميكند و متصدي جشنواره خاورميانه در هلند و هماهنگكننده حضور هلند در دمشق - پايتخت فرهنگي دنياي عرب در سال 2008 - است.
تازهترين مجموعهي آثار شهرام ناظري بهعنوان يكي از بهترين سيديهاي سال جهان معرفي شد.
به گزارش بخش موسيقي خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا)، روزنامهي "بوستون گلوب" چاپ آمريكا در گزارشي با عنوان "شعر مولانا در حركت"، به بررسي تلاشهاي شهرام و حافظ ناظري براي زنده نگهداشتن اشعار مولانا پراخته است.
اين روزنامه در گزارشي آورده است، يكي از غمانگيزترين و در عين حال مسحوركنندهترين آلبومهاي سال 2007، "شور رومي" است كه قصيدههايي از اين شاعر صوفي قرن سيزدهم را شامل ميشود و بهمناسبت هشتصدمين سالروز تولد او سروده شده است.
موتيفهاي ايراني سوگورانه آن زيبا، خارقالعاده و سمفونيك هستند كه با آوازهاي متنوع شهرام ناظري اجرا شدهاند كه تصنيفهاي آن الهام گرفته از حافظ ناظري، پسر شهرام ناظري است.
بوستون گلوب در ادامه آورده است: شهرام ناظري نخستين خوانندهاي است كه در موسيقي كلاسيك ايراني، اشكال جديدي از آهنگهاي برگرفته از اشعار مولانا را خلق ميكند، اشعاري كه مضامين آن خروج از خويشتن و دل كندن از ماديات و رسيدن به صلح و امنيت است.
در آلبوم "شور رومي" حافظ ناظري با بهرهگيري از تكنيكهاي موسيقي غربي براي ساخت تصنيفهاي شعر پدرش بهره گرفت. نتيجه آن بسيار شگفتانگيز و خيرهكننده است كه با اندوه عرفاني و هدفمند آن آغاز ميشود.
آهنگ ايوان مدائن يك داستان معروف و جذاب است كه گويي مستقيما از نسخهي خاورميانهيي سمفوني دنياي جديد گرفته شده است.
آلبوم "شور رومي" با يك فضاي سنگين آميخته از احساسات و شوق آغاز ميشود و تا هنگامي كه به پايان جذاب آن ميرسد، هيجانانگيز است.